Cảm biến siêu âm là gì và trẻ học được gì qua robot tránh vật cản?

Blog 19/11/2025 Bởi quang tri

Khi dạy Robotics cho trẻ 8–14 tuổi, chắc chắn chúng ta sẽ gặp một khái niệm quen thuộc: cảm biến siêu âm (Cảm biến siêu âm) . Đây là loại cảm biến xuất hiện trong hầu hết các robot giáo dục, đặc biệt là trong dự án xe tránh vật cản – một “chữ ký” dự án của chương trình Robotics VISI AI.

Trong bài viết này, tôi sẽ chia sẻ:

  • Siêu âm cảm biến là gì? Giải thích siêu dễ hiểu, không kỹ thuật hóa.

  • Vì sao trẻ nên học cảm biến từ sớm?

  • Trẻ học được gì khi cài đặt robot tránh vật cản?

  • Trải nghiệm thực tế của học viên tại VISI AI.

Siêu âm cảm biến là gì? – Giải thích theo cách trẻ 8–14 tuổi hiểu được

Siêu âm cảm biến là loại cảm biến sử dụng tần số sóng cao để đo khoảng cách giữa robot và vật cản trước.
Nó hoạt động giống như loài đập “nhìn” trong bóng tối: phát ra âm thanh → âm dội lại → tính khoảng cách.

Nguyên lý cực ngắn:

  1. Robot phát sóng siêu âm.

  2. Sóng ngăn cản và phản xạ lại.

  3. Robot đo thời gian sóng quay về → tính toán khoảng cách.

Ví dụ đơn giản:
Nếu robot phát hiện vật cản cách 20cm, nó sẽ lập tức:
– dừng lại
– Phát trái/phải
– chạy lùi

…trình tự lập toán toán học thuật toán.

Trẻ không chỉ biết “robot né” , mà hiểu vì sao robot biết có vật cản → Đây chính là mầm tư duy khoa học.

Siêu âm cảm biến trong robot giáo dục mBot2 hoạt động thế nào?

Trong chương trình Robotics VISI AI, trẻ sử dụng mBot2 – một robot hiện đại, có cảm biến siêu âm chính xác cao, dùng để:

  • Đo khoảng cách 0–300cm

  • Nhận biết vật thể trước đó

  • Ra quyết định cài đặt của trẻ

Tại buổi 26–35 , trẻ bắt đầu học:

  • Kích hoạt cảm biến

  • Đọc khoảng giá trị

  • Lập trình điều kiện: if – thì – back up

  • Tạo vòng lặp để robot kiểm tra liên tục

Điều này giúp trẻ tìm thấy robot không tự thông minh – mà trẻ dạy robot thông minh.

Vì sao trẻ nên học siêu âm biến thể từ sớm?

1. Trẻ hiểu điều kiện duy nhất – nền tảng của mọi trình cài đặt ngôn ngữ

Cảm biến siêu âm phải viết các điều kiện như:

Nếu khoảng cách < 20cm → dừng lại
Nếu khoảng cách > 20cm → tiếp tục đi

Trẻ sẽ học:

  • đọc dữ liệu

  • parse data

  • đã đưa ra quyết định

Đây là phần cốt lõi của trình cài đặt và AI.

2. Hình thành tư duy phản biện (Tư duy phản biện)

Khi robot không chạy như mong muốn, trẻ không thể sửa lỗi .
Trẻ phải hỏi:

  • Robot đọc sai khoảng cách?

  • Mình cài đặt điều kiện chưa đúng?

  • Góc có cần chỉnh sửa không?

Việc đặt câu hỏi để sửa lỗi → chính là tư duy phản biện .

3. Trẻ học cách giải quyết vấn đề theo quy trình (Problem Solving)

Khi học xe tránh vật cản, trẻ sẽ được rèn luyện quy trình:

  1. Xác định vấn đề: xe tăng vào tường

  2. Tìm nguyên nhân: sai điều kiện? robot chạy nhanh quá?

  3. Thử nghiệm: đổi giá trị, đổi hướng

  4. Kiểm tra lại

  5. Hoàn thiện

Đây chính là tư duy khoa học – Engineering Cycle .

4. Trẻ được tiếp cận “Tư duy AI” thông qua cảm biến

Robotics không phải là AI, nhưng cảm biến giúp trẻ hiểu nền tảng:

  • máy lấy dữ liệu (đầu vào)

  • máy phân tích (processing)

  • máy ra quyết định (đầu ra)

Đây là cách trẻ bước vào thế giới AI một cách tự nhiên nhất .

Dự án robot tránh vật cản – Trẻ đang học gì bên dưới?

Tại VISI AI, đây là dự án xuất hiện sau khi trẻ đã học:

  • Cảm biến

  • Điều kiện

  • Vòng lặp

  • Di chuyển cơ bản

  • Điều khiển tốc độ

Dự án kéo dài 3–5 buổi , trẻ tự động hoàn thiện 100%.

Dưới đây là những kỹ năng “ẩn” mà trẻ đang học:

1. Kỹ năng thực thi kỹ năng

Young sẽ viết đoạn chương trình như:

Trẻ nhận ra:

  • lý do không quan trọng bằng thử nghiệm

  • Sai 1 dòng → robot hành động sai

Đây là chương trình tư duy lập thực thụ.

2. Ứng dụng kỹ năng toán học

Robot tránh vật cản giúp trẻ học toán mà không đông “nhận ra”:

  • đo khoảng cách

  • tính thời gian quay

  • điều chỉnh góc cá thể

  • ước lượng tốc độ

Trẻ không phải ngồi làm bài tập, mà nhảy toán ra thành robot chạy trước mắt trẻ .

3. Kiên nhẫn và điều chỉnh cảm xúc

Robot hỏng – sai – đập tường là chuyện bình thường.
Chính những lỗi đó giúp trẻ:

  • bình tĩnh

  • thử lại

  • không bỏ cuộc

Phụ huynh quan sát đều nói:
“Con bình tĩnh hơn mạnh mẽ khi học robot. Không cần đốt như lúc làm toán.”

4. Tư duy thiết kế thuật toán (Thiết kế thuật toán)

Young không còn viết mã rác nữa.
Trẻ phải:

  • viết sơ đồ

  • vẽ sơ đồ

  • setting next next code

Đây là tư duy mà trẻ khó có thể được nếu chỉ học Scratch.

Trải nghiệm thực tế của học viên VISI AI

Trong dự án này, bạn Minh (lớp 3) đã:

  • sử dụng siêu âm biến để robot nhận biết vật cản

  • tự điều chỉnh tốc độ để xe không rung

  • tự đề xuất cải tiến robot Chạy 2 lần để tránh góc khó

  • kiểm tra robot ~10 lần cho đến khi hoàn hảo

BA MẸ CHIA SẺ:
“Con tự tin hơn mạnh mẽ. Trước chỉ chơi game, giờ về là khỏe code robot.”

Đây → lý do thực hiện các dự án thực hành luôn là tâm điểm của chương trình Robotics VISI AI.

Vai trò của học sinh trong dự án robot tránh vật cản

Giáo viên tại VISI AI không dạy theo kiểu làm mẫu – trẻ làm theo.
Thay vào đó, user:

  • gợi ý

  • hỏi ngược

  • lỗi dẫn đến tìm kiếm tự động

  • yêu cầu trẻ tự suy luận nguyên nhân

Robot trẻ làm chủ – không phải bắt chước .

Học cảm biến siêu âm giúp ích gì cho tương lai của trẻ?

1. Chuẩn bị cho các môn công nghệ mới: Robotics, AI, STEM

Từ năm 2026, nhiều trường sẽ đưa AI/robot vào chương trình.

2. Hỗ trợ môn toán – logic – vật lý cấp 2

Cảm biến giúp trẻ hiểu khoảng cách, vận tốc, góc, thời gian.

3. Hình thành tư duy kỹ sư từ nhỏ

Trẻ học cách:

  • thử nghiệm

  • đo Cổ

  • tối ưu

  • cải thiện

Đây là thói quen mà ngành công nghệ rất cần thiết.

Học cảm biến siêu âm và robot tránh vật cản – nền tảng không thể thiếu

Nếu Robotics là ngôn ngữ của tương lai, thì cảm biến chính là “đôi mắt” của robot.
Và dự án robot tránh vật cản chính là bước đầu cho trẻ:

  • hiểu các hoạt động của robot như thế nào

  • làm chủ thuật toán

  • phát triển tư vấn duy logic, phản biện, giải quyết vấn đề

  • tăng cường tính năng, sáng tạo

Đây là lý do VISI AI đưa cảm biến siêu âm vào giai đoạn giữa lộ trình – đúng lúc trẻ đã sẵn sàng cho các dự án khó hơn như tuần tra ban đêm, xe đua theo vạch, AI điều khiển giọng nói.

VISI AI Academy – Học viện đào tạo AI bài bản, bám sát Bộ Giáo Dục

Tham khảo lộ trình và đăng ký tư vấn ngay TẠI ĐÂY!

Tham gia cộng đồng VISI AI Vietnam

Để cập nhật thông tin, kiến thức về Trí tuệ nhân tạo của VisiAI