“Con ơi, bỏ cái iPad xuống!” – có lẽ đây là câu mà nhiều gia đình Việt nói hàng ngày.
Nỗi sợ “con nghiện màn hình” khiến nhiều phụ huynh chọn cách cấm tiệt công nghệ, nghĩ rằng càng tránh xa càng an toàn. Nhưng trong thời đại AI và chuyển đổi số, cấm công nghệ chẳng khác nào cấm con hiểu thế giới.
Theo UNESCO Education Report 2024, 67% kỹ năng cần thiết cho thế hệ Z và Alpha trong 10 năm tới liên quan đến công nghệ số và tư duy dữ liệu.
Nếu trẻ không được tiếp cận đúng cách, các em có thể tụt hậu về tư duy công nghệ, thiếu tự tin trong thế giới vận hành bởi trí tuệ nhân tạo.
Theo Common Sense Media (2024), trẻ em Việt Nam trung bình dùng thiết bị điện tử 2–3 tiếng mỗi ngày, và 36% phụ huynh thừa nhận họ “không kiểm soát được” thời gian con lên mạng.
Điều này tạo ra tâm lý lo lắng – nhiều cha mẹ nghĩ chỉ cần cắt công nghệ là giải pháp.
Nhiều người quên rằng, công nghệ không chỉ là YouTube hay game.
Ngày nay, trẻ có thể học AI, lập trình, sáng tạo nội dung, hay làm thí nghiệm ảo trên iPad – những hoạt động kích thích não bộ và khả năng giải quyết vấn đề.
Ví dụ, theo IBM Skills Report 2024, 74% doanh nghiệp toàn cầu đánh giá tư duy công nghệ và học hỏi qua công cụ số là kỹ năng thiết yếu của nhân sự tương lai.
Giống như bếp gas: nó có thể nấu bữa ăn ngon, hoặc gây nguy hiểm nếu không biết dùng.
Công nghệ cũng vậy. Nếu cha mẹ đồng hành và định hướng đúng, con sẽ học được cách:
Tìm kiếm thông tin có chọn lọc.
Sử dụng AI như bạn học thông minh (như ChatGPT, Khanmigo, hay Scratch AI).
Tạo sản phẩm sáng tạo thay vì chỉ tiêu thụ nội dung.
Theo UNICEF EdTech Report 2024, trẻ được hướng dẫn học qua công nghệ tăng 30% khả năng ghi nhớ và gấp đôi khả năng sáng tạo so với học thụ động.
Thay vì ngồi sau lưng “soi” con làm gì, hãy ngồi cạnh con, cùng xem, cùng hỏi.
Khi trẻ thấy cha mẹ cũng tò mò, cũng học cùng, công nghệ trở thành cầu nối, không phải rào cản.
Đặt quy tắc thời gian rõ ràng: ví dụ “30 phút xem video giải trí, 45 phút dùng AI để học từ mới”.
Cách này dạy trẻ quản lý thời gian số – một kỹ năng quan trọng trong kỷ nguyên 4.0.
Các ứng dụng như Scratch, mBot2, hoặc AI for Kids giúp trẻ vừa chơi vừa hiểu cách máy học.
Trẻ lớp 3–5 hoàn toàn có thể học cách AI nhận diện hình ảnh, giọng nói thông qua các bài học vui.
Nếu cha mẹ cũng lướt Facebook cả buổi tối, trẻ sẽ học theo.
Hãy để con thấy bạn dùng công nghệ để học, làm việc, đọc sách, chứ không chỉ giải trí.
Trò chuyện cùng con: “Con nghĩ robot có cảm xúc không?” hay “Nếu AI giúp bác sĩ chữa bệnh thì sao?”.
Những câu hỏi này khơi gợi tư duy phản biện, giúp con học cách hiểu và cảm nhận công nghệ như một phần tự nhiên của thế giới.
Thế giới đang đi rất nhanh. Theo World Economic Forum 2025, 85% công việc trong năm 2030 sẽ cần ít nhất một kỹ năng công nghệ cơ bản.
Trẻ không thể bước vào tương lai nếu ngay từ nhỏ bị tách khỏi công nghệ.
Điều ba mẹ cần làm không phải là cấm con tiếp xúc, mà là dạy con cách làm chủ.
Khi được hướng dẫn đúng, công nghệ sẽ giúp trẻ:
Phát triển tư duy sáng tạo.
Tăng khả năng giải quyết vấn đề.
Và sớm hình thành kỹ năng học tập suốt đời – nền tảng cho mọi nghề nghiệp tương lai.
Nếu có một “sai lầm lớn nhất” trong giáo dục hiện nay, thì đó là nỗi sợ công nghệ.
Thế giới không chờ đợi ai – nhưng trẻ có thể dẫn đầu nếu cha mẹ biết cách đồng hành.
VISI AI Academy – Học viện đào tạo AI bài bản, bám sát Bộ Giáo Dục
Tham khảo lộ trình và đăng ký tư vấn ngay TẠI ĐÂY!
Để cập nhật thông tin, kiến thức về Trí tuệ nhân tạo của VisiAI
